Pneumatic Conveyor หรือระบบลำเลียงด้วยลม เป็นเทคโนโลยีการขนส่งวัสดุเทกอง เช่น ผง เม็ด หรือเกล็ด ผ่านท่อปิดโดยใช้แรงดันอากาศหรือแรงดูดสุญญากาศ แทนการลำเลียงด้วยสายพานหรือสกรูลำเลียง ระบบนี้เริ่มพัฒนาในช่วงยุคปฏิวัติอุตสาหกรรมเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการขนถ่ายวัตถุดิบในโรงงานและท่าเรือ โดยเฉพาะในอุตสาหกรรมธัญพืชและปูนซีเมนต์ หลักการทำงานอาศัยการสร้างความแตกต่างของความดัน ทำให้อากาศไหลภายในท่อและพาวัสดุเคลื่อนที่ไปยังจุดหมาย ระบบแบ่งออกเป็นสองรูปแบบหลัก ได้แก่ Dilute Phase (ความเร็วลมสูง วัสดุลอยตัวในกระแสลม) และ Dense Phase (ความเร็วลมต่ำ วัสดุเคลื่อนที่เป็นช่วง ๆ ลดการสึกหรอของท่อ) องค์ประกอบสำคัญของระบบประกอบด้วย Blower หรือ Vacuum Pump สำหรับสร้างแรงดันหรือแรงดูด ท่อส่งวัสดุ ตัวแยกไซโคลน (Cyclone Separator) ถังรับวัสดุ และระบบกรองฝุ่น (Dust Collector) ข้อดีของระบบ Pneumatic Conveyor คือช่วยลดการปนเปื้อน ควบคุมฝุ่นได้ดี เหมาะกับระบบปิด และสามารถติดตั้งในพื้นที่จำกัดหรือแนวท่อที่ซับซ้อนได้ ปัจจุบันถูกใช้อย่างแพร่หลายในอุตสาหกรรมอาหาร พลาสติก เคมีภัณฑ์ ซีเมนต์ ยา และเกษตรกรรม โดยเฉพาะโรงงานที่ต้องการมาตรฐานสุขอนามัยสูงและระบบลำเลียงอัตโนมัติที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพ

องค์ประกอบหลักของระบบ Pneumatic Conveyor ประกอบด้วย แหล่งกำเนิดลม เช่น โบลเวอร์หรือปั๊มสุญญากาศ (Blower/Vacuum Pump) ชุดป้อนวัสดุ (Feeder หรือ Rotary Valve) ที่ควบคุมปริมาณวัสดุเข้าสู่ท่อ ท่อลำเลียง (Pipeline) สำหรับการเคลื่อนที่ของวัสดุ ชุดแยกวัสดุปลายทาง เช่น ไซโคลนหรือถังกรองฝุ่น (Cyclone/Filter Receiver) และระบบควบคุมที่ดูแลแรงดัน อัตราการไหล และความปลอดภัยของระบบ

หลักการทำงานเริ่มจากแหล่งกำเนิดลมสร้างแรงดันบวก (Pressure Conveying) หรือแรงดูด (Vacuum Conveying) ภายในท่อ เมื่อวัสดุถูกป้อนเข้าสู่กระแสลม จะถูกพาเคลื่อนที่ไปตามท่อด้วยความเร็วที่เหมาะสม จนถึงปลายทาง ซึ่งวัสดุจะถูกแยกออกจากอากาศด้วยไซโคลนหรือระบบกรอง ก่อนปล่อยอากาศกลับสู่บรรยากาศหรือหมุนเวียนกลับเข้าสู่ระบบ